منابع ژئواکونومیکی تنش در روابط سیاسی جمهوری اسلامی ایران و جمهوری ترکیه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامع امام حسین(ع)

2 مدرس دانشگاه افسری امام حسین (ع)

چکیده

یکی از سیاست‌هایی که پس از انقلاب اسلامی در آن تحولی عظیم ایجاد شد، رویکرد نگاه به سایر بازیگران عرصه منطقه‌ای و جهانی بجای نگاه و وابستگی مطلق به غرب بود. یکی از کشورهای همسایه ایران که از نظر ژئواکونومیکی دارای امتیازهای فراوانی بوده، کشور جمهوری ترکیه است. لذا سؤال اساسی این است که «منابع ژئواکونومیکی تنش در روابط سیاسی جمهوری اسلامی ایران و جمهوری ترکیه کدامند؟». این پژوهش از نوع کاربردی – توسعه‌ای بوده و به روش توصیفی-تحلیلی و پیمایشی انجام گردیده است. در نهایت تعدادی از تنش‌های محتمل در قالب مؤلفه ژئواکونومیکی شناسایی شده و برای کسب نظر و دیدگاه متخصصین این حوزه پرسشنامه‌ای در خصوص اینکه هر یک از این تنش‌ها چه میزان روابط سیاسی دو کشور را تحت شعاع قرار می‌دهد، تهیه و در اختیار صاحب نظران قرار گرفت. پس از جمع‌آوری اطلاعات حاصل از پرسش‌نامه به تجزیه‌وتحلیل داده‌ها توسط نرم افزار SPSS پرداخته شد.
 نتیجه حاصل از این واکاوی و تجزیه‌وتحلیل نشان می‌دهد در مؤلفه ژئواکونومیک تنش‌هایی وجود داشته و در مجموع شش تنش مورد تأیید قرار گرفت. در ادامه مهم‌ترین منبع تنش ژئواکونومیکی، رقابت دو کشور جهت نفوذ در بازارهای منطقه قفقاز و آسیای مرکزی و مخالفت مشترک ترکیه و آمریکا با طرح‌های عبور خطوط لوله نفت و گاز آسیای مرکزی از فضای سرزمینی ایران جهت انتقال به اروپا مشخص گردید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Geoeconomic sources of tension in the political relations between the Islamic Republic of Iran and the Republic of Turkey

نویسندگان [English]

  • mehdi bozorgzadeh 1
  • mohamad taghi ghods 2
2 ihuo
چکیده [English]

One of the policies in which a great change took place after the Islamic Revolution was the approach of looking at other actors in the regional and global arena instead of looking at and being completely dependent on the West. One of the neighboring countries of Iran, which has many advantages in terms of geoeconomics, is the Republic of Turkey. Therefore, the main question is "What are the geo-economic sources of tension in the political relations between the Islamic Republic of Iran and the Republic of Turkey?". This research is of applied-developmental type and has been done by descriptive-analytical and survey method. Finally, a number of potential tensions in the form of geoeconomic components were identified and a questionnaire was prepared and provided to experts to obtain the opinions and views of experts in this field on the extent to which each of these tensions affects the political relations between the two countries. . After collecting the information obtained from the questionnaire, the data were analyzed by SPSS software.
 The result of this analysis shows that there are tensions in the geoeconomic component and a total of six tensions were confirmed. The most important source of geoeconomic tension was the competition between the two countries to penetrate the markets of the Caucasus and Central Asia and the joint opposition of Turkey and the United States to plans to cross the Central Asian oil and gas pipelines through Iran to Europe.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sources of Tension
  • Political Relations
  • Geoeconomics
  • Islamic Republic of Iran
  • Republic of Turkey